Ziya Gökalp 102. ölüm yılında anılıyor

TRT Haber’in aktardığına göre Ziya Gökalp, ölümünün 102. yılında; dil, kültür, milli kimlik ve Türkçülük üzerine çalışmalarıyla anılıyor. 23 Mart 1876’da Diyarbakır’da doğan düşünür, 25 Ekim 1924’te hastanede yaşamını yitirdi ve Sultan Mahmut Türbesi haziresine defnedildi.

Mehmet Ziya adıyla dünyaya gelen Gökalp, 1911’den itibaren bu ada Gökalp’i ekledi. Eğitim hayatında Diyarbakır, İstanbul ve Mülkiye Baytar Mekteb-i Alisi yer aldı; Arapça, Farsça ve Fransızca öğrendi. Tutukluluk dönemleri yaşayan yazar, İkinci Meşrutiyet sonrasında İttihat ve Terakki Cemiyetinin Diyarbakır Şubesini kurdu.

Selanik’te 1911’de sosyoloji dersleri veren Gökalp, daha sonra Darülfünun’da profesör oldu. Genç Kalemler’e yazdı; Yeni Lisan hareketinde sade dil ve hece ölçüsünü savundu. Edebiyatın toplumla buluşması gerektiği görüşünü eserlerine taşıdı.

Kızıl Elma 1914’te, Yeni Hayat 1918’de, Altın Işık ise 1922’de yayımlandı. Malta sürgününün ardından Küçük Mecmua’yı çıkardı; 1923’te Diyarbakır milletvekili seçildi. Türkçülüğün Esasları, Türk Töresi ve Altın Işık aynı yıl yayımlandı.

Türkleşmek, İslamlaşmak, Muasırlaşmak adlı çalışmasında Osmanlıcılık, İslamcılık ve Türkçülük tartışmalarını ele aldı. Türk Töresi’nde dil, din, töre ve Eski Türk kültürü üzerine değerlendirmeler yaptı.